بررسی ویدئو پروژکتور خانگی بنکیو BenQ W1070

جدیدترین ویدئو پروژکتور خانگی BenQ، مدل W1070 نام دارد. این دستگاه با بهره‌گیری از رزولوشن اصلی (Native) 1080p و حداکثر روشنایی ۲۰۰۰ لومن، هم از تراکم پیکسلی لازم برای نمایش فیلم‌های HD با کیفیت و وضوح واقعی برخوردار است و هم قدرت کافی برای روشن و واضح ساختن تصویر در فضای نشیمن را دارد؛ حتی اگر امکان تاریک کردن کامل محیط وجود نداشته باشد.

همان‌طور که از نامشان پیداست، ویدئو پروژکتورهای خانگی برای استفاده‌های متنوع در اتاق‌های نشیمن و فضاهای عمومی خانه (و نه لزوماً اتاق‌های اختصاصی سینمای خانگی) طراحی شده‌اند. این دستگاه‌ها معمولاً در مقایسه با ویدئو پروژکتورهای سینمای خانگی، از روشنایی بیشتر و بلندگوهای داخلی بهره می‌برند و کنتراست پایین‌تری دارند؛ زیرا در محیط‌هایی که نور محیطی وجود دارد، مسئله «سطح سیاهی» (Black Level) اهمیت حیاتی ندارد. در مقابل، ویدئو پروژکتورهای سینمای خانگی برای استفاده در اتاق‌های تاریک بهینه شده‌اند و معمولاً کنتراست بسیار بالایی دارند.

 

تجربه تماشا

ویدئو پروژکتور W1070 به‌صورت پیش‌فرض در حالت «Dynamic» (پویا) قرار دارد؛ حالتی که مانند حالت‌های مشابه در سایر ویدئو پروژکتورها، بسیار پرنور و دارای ته‌رنگ سبزِ محسوس است. استفاده از حالت Dynamic زمانی مناسب است که بخواهید خروجی نور را بر سایر ویژگی‌های تصویر (مانند کنتراست و اشباع رنگ) اولویت دهید، چرا که برای افزایش قدرت کلی نور، آن ویژگی‌ها تا حدی فدا می‌شوند.

دو حالت دیگر این ویدئو پروژکتور، «Standard» (استاندارد) و «Cinema» (سینمایی) هستند. هر دو حالت Standard و Cinema در مقایسه با حالت Dynamic از تعادل رنگی بهتری برخوردارند، با این تفاوت که حالت Standard عمداً دمای رنگ کلیِ کمی سردتری دارد. از نظر میزان خروجی نور، این دو حالت تقریباً با هم برابرند.

در مجموع، تصویر ارائه‌شده توسط W1070 روشن و شفاف است و گزینه‌ای عالی برای استفاده در اتاق نشیمن محسوب می‌شود. به لطف رزولوشن اصلی (Native) Full-HD با ابعاد ۱۹۲۰ در ۱۰۸۰ پیکسل، تصویر بسیار دقیق و با جزئیات بالا نمایش داده می‌شود. همچنین به واسطه روشنایی مناسب و دامنه دینامیکی (Dynamic Range) مطلوب ویدئو پروژکتور، جزئیات نواحی سایه‌دار حتی در شرایطی غیر از محیط‌های بسیار پرنور، به‌خوبی حفظ می‌شوند.

شاید منحصربه‌فردترین ویژگی W1070، قابلیت پخش سه‌بعدی (3D) باشد؛ قابلیتی که معمولاً در ویدئو پروژکتورهای خانگی دیده نمی‌شود. اگرچه قابلیت سه‌بعدی برای بسیاری از خریداران ویدئو پروژکتور جذاب است، اما هماهنگ کردن این ویژگی با کاربری اصلی W1070 (به‌عنوان ویدئو پروژکتور اتاق نشیمن) کمی دشوار به نظر می‌رسد. با این حال، وجود این قابلیت، دامنه کاربردهای W1070 را فراتر از سرگرمی‌های روزانه برده و امکان تماشای محتوای سه‌بعدی در شب را نیز فراهم می‌کند.

 

ویژگی‌های کلیدی

کیفیت تصویر دوبعدی (2D):

اگرچه مدل W1070 ویدئو پروژکتوری با امکانات جانبی و تزیینیِ پرزرق‌وبرق نیست، اما کیفیت تصویر دوبعدی آن عالی است. این دستگاه به‌صورت پیش‌فرض با سه حالت تصویر دوبعدی کاملاً کاربردی، یک حالت سه‌بعدی، دو حالت قفل‌شدۀ ISF (که پس از کالیبراسیون فعال می‌شوند) و سه حالت تصویر «کاربر» (User) برای شخصی‌سازی عرضه می‌شود. این حالت‌ها به دستگاه کمک می‌کنند تا با شرایط بسیار متنوعی که ممکن است یک ویدئو پروژکتور خانگی در آن استفاده شود، سازگار گردد؛ از محیط‌های تاریک و سینمایی گرفته تا اتاق نشیمنی روشن در بعدازظهر یک روز آفتابی.

 

عملکرد سه‌بعدی (3D):

مدل W1070 برای نمایش تصاویر سه‌بعدی با کیفیت Full HD از سیستم DLP Link استفاده می‌کند؛ بدین معنا که در تصویر، پالس‌های نور سفیدی گنجانده می‌شود که برای همگام‌سازی با عینک‌های سه‌بعدی «شاتر فعال» (Active Shutter) به کار می‌روند. این ویژگی پیامدهای مثبت و منفی خود را دارد. یکی از نکات مثبت این است که سیستم‌های DLP Link معمولاً تداخل تصویر (Crosstalk) بسیار کمی دارند و در واقع، در آزمایش‌های ما هیچ‌گونه تداخل تصویر محسوسی در W1070 مشاهده نشد.

از سوی دیگر، همگام‌سازی عینک‌های DLP Link راحت‌تر از عینک‌های مبتنی بر مادون قرمز یا امواج رادیویی قطع می‌شود؛ موضوعی که می‌تواند در محیط‌هایی که افراد در آن بلند می‌شوند و حرکت می‌کنند، مسئله‌ساز باشد. با این حال، W1070 یکی از معدود ویدئو پروژکتورهای خانگی است که از قابلیت پخش سه‌بعدی Full HD پشتیبانی می‌کند.

W1070 با داشتن رنگ‌های مطلوب در حالت پیش‌فرض و کنتراستی قابل‌قبول، ویدئو پروژکتور کوچک و فوق‌العاده‌ای برای سرگرمی‌های خانگی است. بی‌شک بهترین ویژگی تصویر این دستگاه، شفافیت و وضوح طبیعی آن است. این کیفیت تنها مدیون ماتریس پیکسلی 1080p دستگاه نیست؛ بلکه W1070 حتی در مقایسه با سایر ویدئو پروژکتورهای HDو به‌ویژه مدل‌های هم‌رده قیمتی خود تصویری بسیار دقیق و شفاف ارائه می‌دهد.

 

طول عمر بالا.

لامپ با عمر طولانی مدل W1070، آن را به گزینه‌ای جذاب برای جایگزینی نسبی تلویزیون تبدیل کرده است. عمر لامپ در حالت حداکثر توان ۳۵۰۰ ساعت و در حالت‌های Eco یا SmartEco تا ۶۰۰۰ ساعت برآورد می‌شود که به‌مراتب بیشتر از ویدئو پروژکتورهای هم‌رده است. بخشی از این ویژگی مدیون قابلیت SmartEco است که می‌تواند توان مصرفی لامپ را تا ۷۰ درصد کاهش دهد؛ این قابلیت شدت نور لامپ را متناسب با محتوای در حال پخش تنظیم می‌کند. اگرچه امکان انتخاب دستی و دلخواه میزان روشنایی وجود ندارد (که نکته‌ای منفی محسوب می‌شود)، اما خودِ این ایده در مواقعی که به نور زیادی نیاز نیست، بسیار کارآمد است.

 

سیستم صوتی داخلی.

بخشی از جذابیت ویدئو پروژکتورهای خانگی، امکان استفاده از آن‌ها به‌جای تلویزیون است و جایگزین‌های تلویزیون به نوعی سیستم صوتی داخلی نیاز دارند. مدل W1070 از سیستم صوتی پیشرفته‌ای برخوردار نیست و به‌جای صدای استریو که برخی رقبا ارائه می‌دهند، تنها یک بلندگوی ۱۰ واتی دارد. با این حال، همین تک‌بلندگو دچار اعوجاج یا آن کیفیت صدای نازک و بی‌کیفیتی (صدای حلبی‌مانند) که مشکل بسیاری از بلندگوهای کوچک است، نمی‌شود. در واقع، هنگام بالا بردن صدا، متوجه شدیم که همین یک بلندگو برای جمعی هشت‌نفره در یک اتاق نشیمن بزرگ، عملکردی کاملاً رضایت‌بخش دارد.

 

انعطاف‌پذیری در نصب.

لنز زوم دستی W1070 دارای نسبت ۱.۳ به ۱ است و می‌تواند تصویری با قطر ۱۰۰ اینچ را در فاصله‌ای بین ۸ فوت و ۴ اینچ تا ۱۰ فوت و ۱۱ اینچ نمایش دهد؛ این مشخصات برای این کلاس از ویدئو پروژکتورها استاندارد محسوب می‌شود. آنچه غیرمعمول و متمایز است، قابلیت جابه‌جایی عمودی لنز (Lens Shift) است که امکان حرکت دادن تصویر به بالا یا پایین را تا حدود ۱۰ درصدِ ارتفاع تصویر فراهم می‌کند. دامنه این حرکت به‌گونه‌ای است که در پایین‌ترین حالت، لبه‌ی پایینی تصویر با خط مرکزی لنز هم‌تراز می‌شود و در بالاترین حالت، زاویه پرتاب رو به بالا معادل تقریباً ۲۰ درصد ارتفاع تصویر خواهد بود. این ویژگی باعث می‌شود نصب روی میز یا سقف، منطقی‌ترین گزینه‌ها باشند، در حالی که نصب روی قفسه پشتی (به‌دلیل محدودیت‌های مربوط به جابه‌جایی لنز و زوم) عملاً منتفی است.

 

چرخ رنگ با سرعت ۶ برابر.

مدل W1070 دارای یک چرخ رنگ شش‌بخشی با پیکربندی RGBRGB است که برای نمایش‌های سینمایی بهینه شده است. این چیدمان چرخ رنگ، بدون تقویت مصنوعی رنگ سفید، غنای رنگ‌ها را به حداکثر می‌رساند و به دلیل توانایی در بازتولید رنگ‌های طبیعی، گزینه‌ای مطلوب محسوب می‌شود. علاوه بر این، این چرخ رنگ نرخ نوسازی مؤثری معادل شش بار در هر فریم ایجاد می‌کند؛ امری که موجب می‌شود پدیده تفکیک رنگ (یا اثر رنگین‌کمانی) برای تمامی بینندگان به جز آن دسته از افرادی که چشمانی بسیار حساس دارند کاملاً برطرف شود.

 

عملکرد

خروجی نور.

در برگه مشخصات فنی BenQ W1070، حداکثر خروجی نور ۲۰۰۰ لومن ذکر شده است. دستگاه مورد آزمایش ما واقعاً به عدد ۲۰۱۹ لومن دست یافت، اما تنها در حالت «Dynamic» (پویا) و آن هم پس از اینکه تنظیمات روشنایی (Brightness) و کنتراست (Contrast) را تا حداکثر ممکن افزایش دادیم. در تنظیمات پیش‌فرض کارخانه برای حالت Dynamic، دستگاه ما با لامپ در حالت حداکثر توان، روشنایی ۱۵۵۴ لومن را ثبت کرد.

این بیشترین خروجی نوری بود که در هر یک از حالت‌های قابل‌استفاده به دست آوردیم؛ بنابراین، این مقدار سقف عملیاتی روشنایی برای این ویدئو پروژکتور محسوب می‌شود. حالت Dynamic زمانی انتخاب مناسبی است که به تمام توان نوری ویدئو پروژکتور نیاز دارید و دقت رنگ و کنتراست برایتان در اولویت دوم قرار دارد. برای ویدئو پروژکتوری که جهت استفاده در محیط‌های دارای نور محیطی طراحی شده، چنین شرایطی گهگاه پیش می‌آید.

همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، دو حالتی که بیشترین استفاده را از آن‌ها داشتیم، حالت‌های «Standard» (استاندارد) و «Cinema» (سینما) بودند. حالت Standard با خروجی ۱۲۷۱ لومن، برای استفاده در اتاق نشیمن تعادل مناسبی دارد. این حالت بر روشنایی تأکید دارد، اما دامنه دینامیکی (dynamic range) را حفظ کرده و ته‌مایه‌ای از رنگ آبی به طیف خاکستری (grayscale) می‌افزاید که در نهایت دمای رنگی در حدود ۷۰۰۰ کلوین را در تمام سطوح ایجاد می‌کند. این حالت تصویری، گزینه‌ای متوازن برای تماشای عمومی فیلم و ویدیو است.

حالت Cinema در تنظیمات پیش‌فرض تفاوت چندانی با حالت قبل ندارد؛ دستگاه ما در این حالت، روشنایی ۱۲۲۰ لومن و میانگین دمای رنگ ۶۸۰۰ کلوین را ثبت کرد. اگر این میزان نور بیش از حد باشد (که پس از کم کردن نور محیط اتاق، احتمالاً چنین خواهد بود)، حالت «Eco» (اقتصادی) خروجی نور را نزدیک به ۳۰ درصد کاهش می‌دهد و در حالت Cinema به ۸۸۰ لومن می‌رساند.

حالت «SmartEco» کمی عجیب و مبهم است. این حالت ادعا می‌کند که روشنایی را بر اساس محتوای در حال پخش تنظیم (کاهش) می‌دهد، اما یک حالت تغییر پویای توان لامپ (dynamic lamp mode) نیست. پس از انتخاب SmartEco، توان لامپ مدام کم و زیاد نمی‌شود؛ بلکه ویدئو پروژکتور بر اساس محتوای در حال نمایش تصمیم می‌گیرد که لامپ چقدر باید روشن باشد و سپس خروجی را روی همان سطح ثابت نگه می‌دارد.

 

کنتراست و سطح سیاهی.

از آنجا که W1070 یک ویدئو پروژکتور ویدیویی خانگی است، سطح سیاهی (black level) اولویت اصلی آن محسوب نمی‌شود. در واقع، در مقایسه با ویدئو پروژکتورهای اختصاصی سینمای خانگی (HT) حتی مدل‌های هم‌رده قیمتی عملکرد این دستگاه در نمایش رنگ سیاه، تنها در حد متوسط ​​است. با این حال، این بدان معنا نیست که کنتراست کلی ویدئو پروژکتور ضعیف است. دامنه دینامیکی (Dynamic Range) برای حفظ تفکیک عالی جزئیات در نواحی سایه، حتی در حضور نور محیطی اتاق، کافی است. گاما نیز دقیق است، هرچند قابلیت تنظیم آن به اندازه‌ی دلخواه ما نیست (زیرا به جای ابزار تنظیم دقیق، از فهرستی از حالت‌های پیش‌فرض استفاده می‌کند). اگر احساس کردید تصویر در شرایط نور محیطی کمی بی‌روح یا کم‌جان به نظر می‌رسد، استفاده از تنظیمات گامای بالاتر می‌تواند به تصویر جلوه‌ای زنده‌تر و گیراتر ببخشد؛ تنظیمات ۲.۴ برای شرایطی با نور محیطی کم، عملکردی عالی دارد.

 

رنگ.

مدل W1070 از نظر عملکرد رنگی، نقاط قوت بسیاری دارد. نخست اینکه، تنظیمات کالیبراسیون رنگ این ویدئو پروژکتور بسیار جامع و کاربرپسند است. این دستگاه نه تنها امکان تنظیم کامل بهره (Gain) و بایاس (Bias) برای فضای رنگی RGB (جهت کالیبراسیون مقیاس خاکستری) را فراهم می‌کند، بلکه به یک سیستم مدیریت رنگ کامل و سه‌محوره برای تنظیمات گاموت (دامنه رنگ) نیز مجهز است؛ ضمن اینکه یک حالت ISF نیز در آن تعبیه شده که دسترسی به آن نیازمند رمز عبور است. دومین نکته، و شاید مهم‌تر از آن، این است که رنگ‌های این ویدئو پروژکتور بلافاصله پس از خارج کردن از جعبه، دقیق، اشباع‌شده و کاملاً کارآمد هستند؛ ویژگی‌ای که در ویدئو پروژکتورهای اقتصادی، شاید حتی مهم‌تر از وجود ابزارهای پیشرفته کالیبراسیون باشد. چرا که در عمل، تعداد اندکی از خریداران W1070 وقت و انرژی خود را صرف کالیبره کردن دقیق دستگاه می‌کنند.

تنظیمات پیش‌فرض دستگاه برای شرایط مختلف مناسب هستند. حالت «Dynamic» (پویا) که روشنایی بالایی دارد و تمایل آشکاری به رنگ سبز نشان می‌دهد، برای مقابله با نور محیطی شدید طراحی شده است. حالت «Standard» (استاندارد) با دمای رنگ حدود ۷۰۰۰ کلوین، برای تماشای تلویزیون و ویدیو در شرایط نوری ملایم تا متوسط ​​مناسب است. حالت «Cinema» (سینما) با دمای ۶۸۰۰ کلوین، بیشترین شباهت را به حالت کالیبره‌شده مخصوص فیلم دارد و با اندکی تغییر در تنظیمات، گزینه‌ای عالی برای تماشای فیلم در شب محسوب می‌شود.

همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، مدل W1070 از تنظیمات رنگی گسترده‌ای برخوردار است و قابلیت کالیبراسیون بسیار خوبی دارد. تنظیمات پیشنهادی ما برای حالت «Cinema» به شرح زیر است:

 

این تنظیمات باعث می‌شود که مدل W1070 در تمام سطوح روشنایی، به مقیاس خاکستری (grayscale) تقریباً بی‌نقص ۶۵۰۰ کلوین دست یابد.

 

وضوح و شفافیت.

مدل W1070 از وضوح ذاتی (native) فوق‌العاده‌ای برخوردار است، حتی زمانی که تنظیمات مربوط به sharpness آن کاهش داده شود (چرا که تنظیمات پیش‌فرض کارخانه، کمی بیش از حد بالا هستند). جزئیات در محتوای HD با دقتی بسیار بالا و با تفکیک دقیق تک‌تک پیکسل‌ها به نمایش درمی‌آیند؛ آن هم بدون اینکه دستگاه برای دستیابی به این کیفیت، به سیستم‌های هوشمند افزایش وضوح یا سایر قابلیت‌های تقویت جزئیات متکی باشد.

 

تأخیر ورودی (Input Lag).

معمولاً ویدئو پروژکتورهای سه‌بعدی در زمینه تأخیر ورودی عملکرد نسبتاً کندی دارند، حتی زمانی که در حالت عادی دوبعدی (2D) استفاده می‌شوند. اما مدل W1070 این رویه را تغییر داده و ارقام قابل‌قبولی را در این زمینه ثبت می‌کند: حدود ۲۴ میلی‌ثانیه (معادل ۱.۵ فریم) در حالت‌هایی که ما مورد آزمایش قرار دادیم.

 

محدودیت‌ها

تبدیل دوبعدی به سه‌بعدی.

اگرچه مدل W1070 با محتوای سه‌بعدی Full HD سازگار است، اما قابلیت تبدیل تصویر دوبعدی به سه‌بعدی را ندارد. اگر به دنبال ویدئو پروژکتوری سه‌بعدی هستید و قابلیت تبدیل دوبعدی به سه‌بعدی برایتان اهمیت دارد، به این نکته توجه داشته باشید.

 

قابلیت SmartEco.

عملکرد خودِ قابلیت SmartEco مناسب است؛ با فشردن دکمه SmartEco، ویدئو پروژکتور خروجی نور لامپ را کاهش می‌دهد. با این حال، نحوه پیاده‌سازی و استفاده از آن چندان ساده و گویا نیست. برای قرار دادن ویدئو پروژکتور در اقتصادی‌ترین حالت ممکن، نمی‌توانید صرفاً آن را از یک فهرست انتخاب کنید؛ بلکه باید محتوایی را پخش کنید که باعث شود ویدئو پروژکتور به‌طور خودکار این تنظیمات را انتخاب نماید. امکان انتخاب دستی سطح توان لامپ، بسیار ساده‌تر و قابل‌فهم‌تر می‌بود.

 

قابلیت جابه‌جایی لنز (Lens Shift).

برخورداری مدل W1070 از قابلیت جابه‌جایی لنز، آن را نسبت به اکثر رقبا که فاقد این ویژگی هستند، در جایگاه برتری قرار می‌دهد. از سوی دیگر، دامنه این جابه‌جایی بسیار محدود است و تنها امکان تنظیم در حد چند اینچ را فراهم می‌کند. استفاده از کنترلِ مربوطه نیز دشوار است؛ چرا که چرخاندن آن پیچک (ولوم) کوچک با دست دشوار بوده و بهتر است با استفاده از سکه یا پیچ‌گوشتی انجام شود. بنابراین، اگرچه وجود قابلیت جابه‌جایی لنز ویژگی مثبتی محسوب می‌شود، اما کاربری و سهولت استفاده از آن جای بهبود دارد.

 

نتیجه‌گیری

ویدئو پروژکتور خانگی BenQ W1070 دستگاهی جمع‌وجور و عالی است که تصاویری دوبعدی با کیفیتی فراتر از رده قیمتی خود ارائه می‌دهد. خروجی نور بالا و نمایش دقیق جزئیات در نواحی تاریک (سایه‌ها) به این مدل کمک می‌کند تا در برابر نور محیطی عملکرد خوبی داشته باشد؛ همچنین، تنظیمات گسترده رنگ و کالیبراسیون دقیق کارخانه‌ای، استفاده از آن را بسیار آسان کرده و امکان راه‌اندازی و استفاده فوری (Plug and Play) را فراهم می‌سازد.

اگرچه کیفیت نمایش رنگ مشکی در این دستگاه با سایر ویدئو پروژکتورهای خانگی قابل رقابت است، اما در سطحی نیست که بتوانیم آن را برای تماشای فیلم در اتاق‌های کاملاً تاریک یا نمایش تخصصی عکس پیشنهاد کنیم. با این حال، W1070 در زمینه‌های اصلی عملکردی عالی دارد: تجربه‌ای فوق‌العاده برای تماشای محتوای دوبعدی با کیفیت بالا (HD) در اتاق نشیمن فراهم می‌کند و در محیط تاریک، تصویری سه‌بعدی و باکیفیت را با کمترین میزان تداخل تصویر (Crosstalk) ارائه می‌دهد. مهم‌تر از همه، این دستگاه تمام این قابلیت‌ها را با قیمتی بسیار رقابتی در بازار امروز عرضه می‌کند.