اگر لایکا را فقط از دوربین‌ها و لنزهایش می‌شناسید، ویدئو پروژکتور Leica Cine Compact 1 ممکن است یک تغییر رویه غافلگیرکننده به نظر برسد. با این حال، لایکا از دهه 1920 ویدئو پروژکتورهای آنالوگ تولید می‌کند و در طول سه سال گذشته، چندین مدل سرگرمی خانگی و سینمای خانگی را معرفی کرده است که با برخی از پروژکتورهای فوق العاده گران قیمت پرتاب کوتاه (UST) شروع می‌شود.
Cine Compact 1، دومین ویدئو پروژکتور قابل حمل این شرکت که قابلیت پخش از یک اتاق به اتاق دیگر را دارد، با قیمت معقول 1995 دلار، هرچند هنوز گران است، و آن را در رقابت مستقیم با مدل‌هایی قرار می‌دهد که ویژگی‌های مشابهی دارند اما روشنایی به طور قابل توجهی بالاتری دارند به ویژه Hisense C2 Ultra که برنده جایزه Editors' Choice شده است. من هنوز تخفیفی برای Cine Compact 1 ندیده‌ام، اما اگر چنین اتفاقی بیفتد، جایگزین بسیار جذابی برای C2 Ultra خواهد بود.
طراحی و ویژگی‌ها: پایه گیمبال ۳۶۰ درجه
طراحی کلی leica cine compact 1 اساساً مشابه مدل C2 Ultra و بسیاری دیگر از مدل‌های قابل‌حمل (مناسب برای جابه‌جایی بین اتاق‌ها) است. این دستگاه شکلی مکعبی دارد، به‌طور ثابت به یک پایه گیمبال تک‌محوره (که تنها امکان تنظیم زاویه عمودی یا Pitch را فراهم می‌کند) متصل است و بر پایه یک تراشه DLP ساخته شده است.
این تراشه از رویکرد استاندارد مدل‌های 4K DLP پیروی می‌کند؛ بدین صورت که رزولوشن پایه ۱۹۲۰ در ۱۰۸۰ پیکسل را با فناوری جابه‌جایی سریع پیکسل XPR شرکت TI ترکیب می‌کند تا تصویری با رزولوشن ۳۸۴۰ در ۲۱۶۰ پیکسل روی پرده نمایش دهد. منبع نوری دستگاه یک لیزر سه‌رنگ (RGB) است که طول عمر آن ۲۵۰۰۰ ساعت برآورد شده؛ رقمی که برای این نوع دستگاه‌ها کاملاً معمول است.
میزان روشنایی ۱۷۰۰ انسی لومن برای ارائه تصویری نسبتاً بزرگ و روشن در شرایط نوری محیطی متوسط کافی است (که در ادامه بیشتر به آن خواهیم پرداخت)، اما این میزان روشنایی به‌مراتب کمتر از مدل C2 Ultra و برخی دیگر از رقباست. مزیت این ویژگی آن است که روشنایی کمتر، با وزن پایین‌تر (۹.۷ پوند یا حدود ۴.۴ کیلوگرم) و ابعاد کوچک‌تر همراه شده است.
در صورتی که ویدئو پروژکتور رو به جلو تنظیم شده و روی پایه مخصوص خود قرار گرفته باشد، ابعاد آن ۸.۹ در ۸.۲ در ۷.۶ اینچ (ارتفاع، عرض و عمق) خواهد بود. همچنین، این دستگاه درون یک کیف حمل فومی دسته‌دار عرضه می‌شود که جابه‌جایی آن را حتی در مسافت‌های طولانی‌تر آسان می‌سازد؛ بنابراین کاربر می‌تواند به‌راحتی آن را نه تنها بین اتاق‌های خانه یا به حیاط (برای تماشای فیلم در فضای باز)، بلکه به مکان‌های دورتر نیز منتقل کند.
برخلاف اکثر مدل‌هایی که پایه‌هایی با ظاهر مشابه دارند، مدل Cine Compact 1 تنها در یک صفحه (محور) می‌چرخد و موقعیت آن به‌صورت عمودی تنظیم می‌شود. ویژگی غیرمعمول دیگر آن، قابلیت چرخش کامل ۳۶۰ درجه است که به شما امکان می‌دهد دستگاه را به هر میزان که می‌خواهید به سمت بالا، پایین یا حتی عقب نشانه بگیرید. اگرچه پایه قابلیت چرخش افقی ندارد، اما وزن کم دستگاه باعث می‌شود چرخاندن ویدئو پروژکتور تقریباً به آسانیِ کار با یک گیمبال (لرزش‌گیر) باشد. به نظر من، مفصل دستگاه نسبت به مدل‌های دیگر مقاومت بیشتری در برابر حرکت داشت و همین امر، تنظیم دقیق زاویه را کمی دشوارتر می‌کرد؛ البته این مسئله در بدترین حالت، ایرادی جزئی محسوب می‌شود.
یکی از ویژگی‌های خاص ویدئو پروژکتور لایکا که با مدل C2 Ultra مشترک است، استفاده از سیستم‌عامل Vidaa شرکت هایسنس (Hisense) برای پخش محتوا (استریمینگ) به‌جای سیستم‌عامل‌های رایج‌تری مانند Google TV یا Android TV است. اپلیکیشن‌های از پیش نصب‌شده، اکثر سرویس‌های اصلی استریمینگ از جمله نتفلیکس را پوشش می‌دهند و دکمه‌های اختصاصی روی ریموت کنترل (که مزین به همان لوگوی نمادین «نقطه قرمز» لایکا است) برای آن‌ها در نظر گرفته شده است.
با این حال، کار با این نسخه خاص از سیستم‌عامل Vidaa برای من کمی دشوار و آزاردهنده بود. برای مثال، هر بار که منوی تنظیمات تصویر (Picture) را انتخاب می‌کردم، پیامی هشداردهنده ظاهر می‌شد که اعلام می‌کرد تغییر تنظیمات ممکن است بر میزان مصرف انرژی تأثیر بگذارد؛ پیامی که برای حذف آن نیاز به یک کلیک اضافه بود.
لایکا می‌گوید این کار طبق الزامات زیست‌محیطی انجام می‌شود، اما مشخص نکرد که این الزامات مربوط به کدام نهاد است؛ ضمن اینکه من هرگز در هیچ ویدئو پروژکتور دیگری با چنین موردی برخورد نکرده بودم. در هر صورت، در استفاده واقعی و روزمره، این مسئله نباید به اندازه مرحله آزمایش آزاردهنده باشد، چرا که پس از یافتن تنظیمات دلخواه و مناسب خود، دیگر نیازی به تغییر مداوم آن‌ها نخواهید داشت.
راه‌اندازی سخت‌افزار چیزی بیش از وصل کردن سیم برق، روشن کردن ویدئو پروژکتور و اتصال به یک منبع ویدیویی نیست. برای پخش جریانی، Wi-Fi تنها گزینه برای اتصال به شبکه متصل به اینترنت شماست. برای منابع ویدیویی محلی، یک پورت HDMI و یک پورت USB 3.0 برای خواندن فایل‌ها از حافظه USB خواهید یافت.
منوها مجموعه‌ای کامل از ویژگی‌های تنظیم خودکار، از فوکوس خودکار گرفته تا تنظیم خودکار صفحه نمایش را ارائه می‌دهند. مانند هر ویدئو پروژکتوری، به ویژه ویدئو پروژکتوری که دارای پایه شیب‌دار برای تنظیمات آسان است، اگر می‌خواهید آن را به سرعت تنظیم کنید، به خصوص پس از جابجایی ویدئو پروژکتور، مخالفت با استفاده از این موارد دشوار است. با این حال، به خاطر داشته باشید که برای بهترین کیفیت تصویر و بالاترین روشنایی، باید همه این موارد را به جز فوکوس خودکار نادیده بگیرید - تنها ویژگی تنظیم خودکار که تنظیم دیجیتال نیست.
یک ویژگی مهم اضافی که بسیاری از ویدئو پروژکتورهای قابل حمل اتاق به اتاق فاقد آن هستند، زوم اپتیکال (علاوه بر زوم دیجیتال) است. اگر بالاترین روشنایی را برای اندازه تصویر مشخص می‌خواهید، حتی اگر از سایر تنظیمات دیجیتال استفاده می‌کنید، فقط به زوم اپتیکال پایبند باشید.
سیستم صوتی داخلی این دستگاه از فرمت‌های Dolby Digital، Dolby Digital Plus و DTS Virtual:X پشتیبانی می‌کند. نکته مهم‌تر اینکه دو بلندگوی ۱۰ واتی آن، صدایی با بلندی کافی برای پر کردن فضای یک اتاق نشیمن بزرگ و کیفیتی مطلوب ارائه می‌دهند؛ به‌طوری که احتمالاً نیازی به تجهیزات صوتی اضافی نخواهید داشت.
با این حال، اگر قصد دارید سیستم صوتی مجزایی به آن متصل کنید، می‌توانید از طریق بلوتوث یا با بهره‌گیری از قابلیت eARC در پورت HDMI این کار را انجام دهید. همچنین می‌توانید با استفاده از قابلیت «اشتراک‌گذاری موسیقی» (Music Sharing)، از بلندگوهای داخلی ویدئو پروژکتور برای پخش صدا از یک منبع بلوتوثی استفاده کنید.
کیفیت تصویر: اصلاحات جزئی، جزئیات را نمایان می‌کنند
ویدئو پروژکتور Cine Compact 1 علاوه بر SDR، از فرمت‌های HDR10، HLG، HDR10+ و Dolby Vision نیز پشتیبانی می‌کند. این دستگاه هفت حالت تصویر برای SDR و شش حالت برای HDR10 ارائه می‌دهد. من برای انجام آزمایش‌های تماشای محتوای SDR، حالت «Filmmaker» را انتخاب کردم.
از میان سه حالت تصویری که دقت رنگ آن‌ها بلافاصله پس از راه‌اندازی در سطح نسبتاً مطلوبی قرار داشت، این تنها حالتی بود که قابلیت درون‌یابی فریم (که در منوها با نام Ultra Smooth Motion شناخته می‌شود) در آن به‌صورت پیش‌فرض روی گزینه «Film» تنظیم شده بود؛ این تنظیم باعث می‌شود حرکت تصاویر تا حدی نرم و روان شود، بدون آنکه ظاهر محتوای سینمایی (فیلم‌برداری‌شده) به ویدیوهای دیجیتال تغییر کند.
در تنظیمات پیش‌فرض، رنگ‌ها کمی کدر به نظر می‌رسیدند و گرایش جزئی به طیف زرد-سبز داشتند. با این حال، افزایش اندک غلظت رنگ (Color Saturation) تا حد زیادی مشکل اول را برطرف کرد و تغییر دمای رنگ از حالت «Warm 1» به «Standard» نیز کافی بود تا دقت رنگ به سطحی برسد که برای اکثر افراد حداقل قابل‌قبول باشد. علاوه بر این، میزان روشنایی تصویر را نیز متناسب با شرایط اتاق به‌درستی تنظیم کردم.
پس از تنظیمات من، کیفیت تصویر برای آزمایش‌های رسمی SDR ما به طور کلی خوب بود، با کیفیت رنگ قابل قبول یا بهتر، کنتراست دلپذیر و جزئیات سایه کافی برای دیدن تقریباً تمام جزئیاتی که من می‌دانم در تاریک‌ترین صحنه‌های مجموعه آزمایش ما باید به دنبال آن باشم. همچنین توجه داشته باشید که برای کسانی که وقت و تمایل به انجام کالیبراسیون مناسب دارند (یا مایل به پرداخت هزینه برای انجام آن هستند)، ویدئو پروژکتور یک سیستم مدیریت رنگ برای تنظیم هر رنگ اصلی (قرمز، سبز، آبی) و ثانویه (فیروزه‌ای، زرد، سرخابی) و همچنین تنظیم جداگانه رنگ‌های طبیعی ارائه می‌دهد.
برای HDR، در تنظیمات پیش‌فرض، تمام حالت‌های تصویر به طور کلی بیش از حد تاریک بودند و حتی صحنه‌های روشن را بسیار تاریک‌تر از آنچه باید باشند، می‌کردند. برای آزمایش، حالت HDR Day را انتخاب کردم و Dynamic Tone Mapping و Dark Detail را روشن کردم. این ترکیب روشنایی کلی را در محدوده صحنه‌های تاریک تا روشن بهبود بخشید و جزئیات سایه بسیار بهتری را ارائه داد. من همچنین درون‌یابی فریم را روی Film تنظیم کردم، روشنایی را برای مطابقت با اتاق تنظیم کردم و دمای رنگ را به Standard تغییر دادم تا تغییر رنگ سبزی را که با تنظیمات پیش‌فرض دیدم به حداقل برسانم.
پس از اعمال تنظیمات من، کیفیت کلی تصویر در حالت HDR اندکی پایین‌تر از کیفیت تصویر SDR بود. رنگ‌ها همچنان گرایش جزئی به سبز داشتند، اما این تفاوت آن‌قدر ناچیز بود که تنها در صحنه‌های تاریک‌تر، و عمدتاً در رنگ پوست، متوجه آن می‌شدم. در مقایسه با همان صحنه‌های فیلم‌های موجود روی دیسک (در هر دو حالت SDR و HDR)، نسخه‌های HDR جزئیات نواحی سایه را نیز تا حدی بیشتر از دست می‌دادند. با این حال، اکثر افراد تصویر را کاملاً قابل‌قبول و مناسب تماشا خواهند دانست.
خبر خوب به‌ویژه اگر قصد دارید عمدتاً یا صرفاً محتوای استریم‌شده تماشا کنید—این است که در آزمایش‌های غیررسمی من با سرویس‌های استریم، دستگاه Cine Compact 1 با تنظیمات پیش‌فرض، کیفیت تصویر بسیار خوبی ارائه داد. در تمامی موارد (شامل SDR، HDR10 و Dolby Vision)، شاهد رنگ‌هایی دقیق و با اشباع مناسب و همچنین کنتراستی مطلوب بودم. (هیچ سرویس استریمی پیدا نکردم که امکان اتصال با فرمت‌های HLG یا HDR10+ را فراهم کند.)
در آزمایش‌های سه‌بعدی ما با استفاده از عینک‌های DLP-Link، میزان «آرتیفکت‌های حرکتی» (motion artifacts) مرتبط با محتوای سه‌بعدی در بالاترین حدِ بازهٔ معمول برای ویدئو پروژکتورهای نسل فعلی قرار داشت، اما هیچ‌گونه «کراس‌تاک» (crosstalk) یا تداخل تصویری مشاهده نکردم. یکی از ویژگی‌های بسیار خوب این دستگاه آن است که منوی آن برای حالت سه‌بعدی، همان تنوعِ حالت‌های تصویرِ موجود در حالت SDR را ارائه می‌دهد و به یک یا دو گزینه محدود نمی‌شود.
همانند هر ویدئو پروژکتور مبتنی بر فناوری DLP، پدیده «اثر رنگین‌کمانی» (فلش‌های رنگی قرمز، سبز و آبی) یک مشکل احتمالی محسوب می‌شود و در مورد ویدئو پروژکتورهای لیزری مستقیم نیز، پدیده «لکه لکه شدن تصویر» (Speckle) چنین وضعیتی دارد. میزان و سهولتِ مشاهده‌ی این پدیده‌ها در افراد مختلف متفاوت است؛ اما اگر در این باره نگرانی دارید، توصیه معمول ما این است که ویدئو پروژکتور را از فروشنده‌ای خریداری کنید که امکان مرجوعی رایگان را فراهم می‌کند تا بتوانید شخصاً هر دو مورد را بررسی و آزمایش کنید.
آزمایش تأخیر ورودی و روشنایی: کاملاً دقیق
گیمرها از پشتیبانی این دستگاه برای حالت «تأخیر کمِ خودکار» (ALLM) و میزان تأخیر ورودی (input lag) که کمتر از مقدار وعده‌داده‌شده است، استقبال خواهند کرد. بر اساس مشخصات فنی لایکا (Leica)، میزان تأخیر در حالت «بازی» (Game mode) کمتر از ۲۰ میلی‌ثانیه (ms) است. من این مقدار را با استفاده از دستگاه سنجش تأخیر Bodnar 4K اندازه‌گیری کردم که نتایج آن عبارت بود از: ۱۷.۶ میلی‌ثانیه برای ورودی 4K/60Hz، تا ۱۷.۵ میلی‌ثانیه برای 1080p/60Hz و ۴.۶ میلی‌ثانیه برای 1080p/240Hz.
میزان روشنایی این ویدئو پروژکتور برای ایجاد تصویری بزرگ و درخشان در اتاق تاریک کاملاً کافی است، اما برای اتاقی که دارای نور محیطی است، تا حدی پایین محسوب می‌شود. بر اساس استانداردهای انجمن مهندسان تصاویر متحرک و تلویزیون (SMPTE)، میزان روشنایی ۱۷۰۰ انسی لومن (طبق اعلام لایکا) برای روشن کردن پرده‌ای با ابعاد ۱۶۰ تا ۲۱۵ اینچ و ضریب بازتاب (gain) ۱.۰ در اتاق تاریک، و یا پرده‌ای کمی بزرگ‌تر از ۱۰۰ اینچ در شرایط نور محیطی کم تا متوسط، کفایت می‌کند.
با این حال، دستیابی به حداکثر میزان روشنایی تنها در حالت «Ultra» برای گزینه «Brightness Enhance» (افزایش روشنایی) امکان‌پذیر است؛ حالتی که ته‌رنگ سبزی به تصویر اضافه می‌کند که نادیده گرفتن آن غیرممکن است. با تنظیماتی که من برای دستیابی به بهترین کیفیت تصویر به کار بردم، روشنایی تصویر در ابعاد ۹۰ اینچ و در اتاق تاریک برای تماشای راحت مناسب بود؛ اما در همان ابعاد و هنگام روشن کردن چراغ‌های اتاق، تصویر اگرچه قابل تماشا بود، اما تا حدی رنگ‌ورو‌رفته (کم‌عمق) به نظر می‌رسید.
سخن پایانی
کیفیت کلی و بالای تصویر در Leica Cine Compact 1، این دستگاه را به رقیبی قدرتمند در میان ویدئو پروژکتورهای قابل‌حمل (مناسب برای جابه‌جایی بین اتاق‌ها) تبدیل کرده است.